УЛАМОИ ДИН ВА НООРОМИҲО ДАР КИШВАРҲОИ АРАБӢ
Бо таваҷҷӯҳ ба нооромиҳои кишварҳои исломӣ ва мавзеъгирии донишмандони мусалмон метавон гуфт, ки тавассул ба дин ва имон бузургтарин абзори муқовимат ва ором кардани мардум аст. Зеро мавҷи бедорӣ то рафт ғубори ҷаҳл ва гарду зарраҳои куфрро аз синаи ин мардум тоза мекунад ва онҳо ба асли хеш, имондорӣ ва худбоварӣ ба Худои худ, бармегарданд.
Мардуми ин минтақа, ки аз сиёсатҳои ғайримунсифона ва ҳукуматҳои худкомаашон, безор шудаанд, доштаҳои синаи худро дар маърази умум ба тамошои ҳукуматдорони худ қарор дода истодаанд. Донишмандони мусалмон, ки пешвоёни маънавии мардум ба ҳисоб мераванд, вобасата ба ҷойгоҳи худ дар кишвар, мавқеъи худро дар робита ба ҳодисаҳои ахир гуногунранг баён мекунанд. Меҳвари гуфтаи ин донишмандонро метавон дар ду ибора хулоса кард: ҳароми сиёсӣ ва ё ҳалоли динӣ!
Юсуф ҚарзовӢ -Раиси Анҷумани ҷаҳонии уламои мусалмон
Барои мисол, донишманди ҷаҳони ислом, раиси Анҷумани ҷаҳонии уламои мусалмон, дуктур Юсуф Қарзовӣ, иқдоми мардуми Тунис ва Мисрро сутуд ва пайваста тавассути расонаҳои гурӯҳӣ ба пуштибонӣ аз мардуми ин ду кишвар садо баланд мекунад ва мардумро ташвиқ мекунад, ки ба по хезанд. Вай таъкид мекунад: «Ё шарофатмандона зиндагӣ кунед ва ё бо сари баланд, дар роҳи озодӣ аз зулми ҳукуматдорони худкомаи худ, ҷоми шаҳодатро нӯш кунед!»
Ӯ дар як паёми худ ба мардуми Миср, ки тариқи шабакаи телевизионии «Алҷазира»-и Қатар пахш шуд, тасреҳ кард: “тамомии касоне ки дар тазоҳурот алайҳи режими Миср кушта шудаанд, шаҳид ба шумор меоянд”.
Вай дар идома ба Ҳусни Муборак, раиси ҷумҳури Миср тавсия кард, ки довталабона аз ҳукумат канорагирӣ кунад ва гуфт: “Барои Муборак беҳтар аст, ки раиси ҷумҳури собиқ бошад, то раиси ҷумҳури сарнагуншуда”.
Қарзовӣ аз артиши Миср низ хост, ки барои интиқоли ҳукумат ба раиси додгоҳи қонуни асосӣ вориди амал шавад. Вай дар идома таъкид кард, ки интиқоли қудрат ба Умар Сулаймон муовини Муборак, роҳкори бӯҳрони кунунии Миср нест. Зеро ин мард бахше аз режими ҳокими Миср аст ва масъулияти ҳаводисе, ки рӯй дода бар ӯҳдаи ӯ низ ҳаст. Дар робита ба он ки Муборак хоҳони он аст, ки чор моҳи дигар сари қудрат бимонад, Қарзовӣ дар идома ин суолро матраҳ кард: “Оё ин хунҳо барои ҳукумати 4 моҳа рехта шудааст?”
Раиси Анҷумани ҷаҳонии уламои мусалмон таъкид кард, ки раиси ҷумҳури Тунис аз Муборак боҳуштар буд, зеро вақте ки фаҳмид миллаташ ӯро намехоҳад, қудратро раҳо кард.
Муҳаммад СаидӢ, Шайх Иброҳим Рифъат ва дигарон
Баъзе шайхҳои калидии Ал-Азҳари Миср низ Қарзовиро дар ин маврид хуш қабул накарданд ва ҳатто рафтан ба майдони «Таҳрир» ва амсоли онро барои тазоҳорут ҳароми шаръӣ хонданд. Дар ҳамин ҳол ахиран сухангӯи расмии Ал-Азҳар аз мансаби худ истиеъфо дод ва ба ҷамъи тазоҳуротгарон пайваст.
Ин нутқ ва мавзеъгирии Қарзовӣ муллоҳои ҷонибдори ҳукуматро нороҳат кард. Нахустин шуда донишманди салафимаслак, дуктур Муҳаммад Саидӣ, устоди донишгоҳи Уммул-қурои Миср, садо баланд кард. Ӯ гуфт: “Иттифоқе, ки дар Миср мабнӣ бар канорагирии Муборак дар ҳоли рух додан аст, ба ҳеҷ ваҷҳ шаръӣ нест ва шеваи шаръӣ ва динии азл (аз мансаб рондан)-и як масъул аз ҳукумат бад-ин гуна нест”.
Шайх Иброҳим Рифъат, яке дигар аз фаъолони салафии Миср низ бо Муҳаммад Саидӣ ҳамандеш аст. Ин ду бо ибрози таассуф аз назари Қарзовӣ, ки дар паёме ба Ҳусни Муборак ӯро ба хуруҷ аз Миср ва тарки он тарғиб карда буд, гуфтанд: “Юсуф Қарзовӣ амале ғайри шаръӣ анҷом додааст ва ин шева бо мабонии исломӣ дар даст бардоштан аз ҳоким татбиқшаванда нест”.
Арабистони Саудӣ, яке аз ҳамтоёни Мисру Тунис аст, ки мардуми ин кишвар аз ҳукумати шоҳигариашон норозианд, ба ҳамин далел таъсири Тунис ва Миср низ дар он хеле зиёд аст. Равшанфикрони он барои ворид намудани ислоҳоти куллӣ дар кишвар борҳо овоз баланд кардаанд ва мавҷи тазоҳуроти кунинии ҳамсоякишварҳо ҷуръат ва ҷасорати онҳоро ин рӯзҳо бештар кардааст.
Барои ором кардани мардум дар ин кишвар низ нахуст аз номи Худову Расул сухан гуфта шуд. Он ҳам ба гунаи «духтарамро куфтам, келинам тарсид». Яъне, муфтии Арабистони Саудӣ, ҳангоми эроди хутба дар намози ҷумъаи гузашта дар масҷиди Туркӣ бен Абдуллоҳи ар-Риёз, муддаӣ шуд: “Душманони ислом дар назар доранд кишварҳои арабӣ ва исломиро порча-порча карда онҳоро аз кишварҳои бузург ва қудратманд ба чанд кишвари кӯчак табдил кунанд”.
Вай афзуд: “Ин тазоҳурот дар ҷиҳати зарба задан ба уммати исломӣ ва аз байн бурдани дин, усул ва ахлоқ аст ва омилони он мехоҳанд дар кишварҳои арабӣ тафриқа андохта, ваҳдати ононро аз байн бибаранд ва дар ниҳоят ин кишварҳоро тақсим кунанд”.
Оятуллоҳ Алии ХоманаӢ - раҳбари Ҷумҳурии Исломии Эрон
Дар ҳамин рӯз оятуллоҳ Алии Хоманаӣ, раҳбари Ҷумҳурии Исломии Эрон, ҳангоми эроди хутбаи худ дар Теҳрон режимҳои Тунис ва Мисри арабро режими сиёсии худкома хонд ва як бахши хутбаашро бо забони арабӣ гуфт, ки ба таври порча-порча тариқи телефонҳои мобилӣ дар байни тазоҳурчиёни мисрӣ ҳанӯз ҳам паҳн шуда истодааст. Раҳбари Эрон раиси ҷумҳури Мисрро “Номуборак” хитоб кард ва бо баёни ин ки “ин Номуборак миллати Мисрро залил кард”, изҳор дошт: “Дар Тунис низ раиси ҷумҳури фирорӣ Бен Алӣ, ба таври комил вобаста ба Амрико буд ва ҳатто гузоришҳое дорем, ки вай вобаста ба Созмони ҷосусии Амрико (CIA) амал мекард”. Оятуллоҳ Хоманаӣ таъкид кард: “Вобастагӣ, навкарӣ ва итоати маҳзи режими кунунии Миср аз Амрико ва Исроил, омили аслии қиёми мардуми ин кишвар аст”.
Вай дар идомаи суханонаш бо ишора ба вобастагии комили, Зайнулобиддин бен Алӣ, раиси ҷумҳурии фирории Тунис ба Амрико ва Созмони ҷосусии ин кишвар (CIA), тасреҳ кард: “Барои як миллат бисёр сахт аст, ки раиси як миллат, ки одами бисёр мутакаббире буд, навкари расмии дастгоҳҳои амрикоӣ бошад”.
Мардуми ҷаҳон, ба хусус мусалмонони амалгаро, ки аксар дар Аврупо ба сар мебаранд, тазоҳуроти мардумиро дар Миср бедории мардум хондаанд ва ба гуфтаи ин мардум «он бемор (кишварҳои исломӣ)-е, ки дар даҳаи 20 то даҳаи 40 асри гузашта мулкаш дар байни аврупоиҳои ғосиб тарака мешуд, акнун мардуми он бедор ва аз беморӣ шифоёфта унвон мешавад».
Амруллоҳи Низом, «Рӯзгор»
Адреси доимии маводи мазкур: http://www.ruzgor.tj/din/4392-nooromiho-dar-kishvarhoi-arab.html
...
-
02.09.2026 01:14
722
Истиқлол: оғози марҳалаи нави давлатсозӣ
-
02.09.2026 01:09
453
Иштирок ва суханронӣ дар ҷаласаи Шӯрои сарони давлатҳо дар қолаби СҲШ+
-
31.08.2026 10:01
1874
Таҷлили 35-солагии Истиқлолияти Тоҷикистон дар арсаи ҷаҳонӣ
-
06.05.2026 14:20
626
Ақибгоҳи тоҷик – Фронт дар паси сар
-
04.05.2026 23:37
624
Сталинград, Курск ва тоҷикон дар авҷи ҷанг
-
02.05.2026 11:18
729
92 ҳазор фарзандони барнагаштаи Тоҷикистон
-
21.08.2026 11:04
469
Дурнамои ҳамкории Донишгоҳи байналмилалии сайёҳӣ ва соҳибкории Тоҷикистон бо Бонки Осиёии Рушд баррасӣ гардид
-
15.08.2026 21:59
328
Форуми рақамикунонии минтақаҳои озоди иқтисодии Авруосиё
-
07.08.2026 14:04
273
Сафири Тоҷикистон бо раиси Палатаи савдо ва саноати Салтанати Умон мулоқот намуд
-
11.07.2026 11:51
575
Нақши устод Пайванди Гулмуродзода дар рушди рӯзноманигории тоҷик
-
17.01.2026 11:47
1193
Профессор ва раҳбари собиқи СҲШ Рашид Алимов ба ҳайати таҳририяи «За рубежом» пайваст шуд
-
24.12.2025 15:28
1120
Ифтитоҳи бинои нави Муассисаи давлатии Телевизиони Душанбе
-
02.09.2026 01:12
336
Орзуи Дубай ё қафаси тилоӣ?
-
29.08.2026 13:25
471
Ифтитоҳи фосилавии 7 иншооти соҳаи маориф дар шаҳри Душанбе
-
19.08.2026 18:29
1197
Амнияти киберӣ яке аз муҳимтарин унсурҳои амнияти миллии Тоҷикистон мебошад
-
02.09.2026 12:56
328
Нури хилвати шеър: мавлуди Шаҳрия муборак!
-
31.08.2026 15:51
259
Иштирок дар Рӯзи дониш ва дарси сулҳ
-
28.08.2026 11:20
550
«АЗ СУЛҲИ ТОҶИКОН ТО СУЛҲИ ҶАҲОН». Таҳти чунин унвон дар Душанбе конфронси илмӣ-амалӣ доир шуд
-
16.08.2026 14:01
576
ПУРСИДЕД, ҶАВОБ МЕДИҲЕМ. Дар кадом ҳолат вуруди шаҳрванди хориҷӣ ба Федератсияи Русия манъ карда мешавад?
-
10.08.2026 14:01
397
ПУРСИДЕД, ҶАВОБ МЕДИҲЕМ. Дар кадом ҳолатҳо муҳоҷирон ба рӯйхати шахсони назоратшаванда ворид мешаванд?
-
07.08.2026 14:16
264
Истифодаи барномаи «Амина» барои шаҳрвандони хориҷие, ки ба Русия бе раводид ворид мешаванд, ҳатмӣ мегардад
-
28.08.2026 22:33
449
Саҳми Шерзот Абдуллозода дар ташаккули илми диншиносӣ дар Тоҷикистон
-
27.08.2026 11:55
349
Зиндагиномаи Паёмбар (с). Аз таваллуди Паёмбар (с) то ҳиҷрати мусулмонон ба Ҳабаша
-
15.08.2026 13:06
309
Назофат ва беҳдошт дар ахлоқи Пайғамбар (с)
-
28.02.2026 22:46
800
«Модар ягона аст, аз ӯ хабар бигир»!
-
18.05.2025 13:42
2172
Иштироки Вазири меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон дар машварати “Нигоҳи занон”
-
07.03.2025 12:44
2336
Ид муборак бонувону модарони азиз!
-
07.07.2026 12:25
487
Истиқлолияти давлатӣ – пояи давлатдории миллӣ ва кафили рушди устувори Тоҷикистон
-
18.06.2026 23:00
2297
«Ҷашни Ваҳдати миллӣ муборак!»
-
21.11.2025 11:59
1376
“ЛАЪЛИ РАХШОНДИРАФШ” бахшида ба Рӯзи парчами Давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон
-
01.09.2026 01:47
377
Поёни як даврони таърихӣ: Лионел Месси тими миллии Аргентинаро тарк кард
-
31.08.2026 10:14
303
ҶҶ 1982: Италияи мағлубнашаванда дар замини Испания
-
27.08.2026 12:06
404
Сармураббии нави дастаи мунтахаби наврасони Тоҷикистон (U-17) оид ба футбол таъйин гардид
-
31.08.2026 10:19
358
Фёдор Михайлович Достоевский: Рӯҳшиноси амиқтарини башар
-
26.08.2026 09:58
411
Леонардо да Винчи: Намунаи беҳамтои инсони универсалӣ
-
17.08.2026 01:19
437
Экзоскелетҳо: Сарбози супермен ё кӯмаки тиббӣ?









































