ЧАРО «ГУЛИ САРИ САБАД» РАДДИ МАЪРАКА ШУД?

Замоне, ки Расули Худо (с) дар қайди ҳаёт буданд, касе ҷуръат намекард, ки дар масҷиди Мадина пешнамози мардум шавад. Чунки Ӯ (с) ба мардум гуфта буд, ки чӣ касе ҳаққи имоматии мардумро дорад.

Ҳазрати Расули Акрам (с) умматонашро хуб таълим дода буд, ки масъулияти як имом ва маъмум аз кадом ҳуқуқу ӯҳадориҳо иборат аст. Дар ривоёт мехонем, ки аҷру савоби имом баробар ба аҷру савоби тамоми намозгузорони қавмаш аст. Ва низ дар ривоятҳои саҳеҳ мехонем, намози имоме, ки қавмаш аз ӯ розӣ нестанд, як ваҷаб аз сараш боло намеравад, яъне намози ӯ мақбули даргоҳи Илоҳӣ нест.

Ба ин хотир дар аксар кишварҳои исломӣ мардум дар интихоби имоми панҷвақта ва ё имомхатибони худ хеле зиёд аз эҳтиёт кор мегиранд, чун медонанд, ки ин вазифа пурмасъулият ва дорои ҳуқуқу ӯҳдадориҳои зиёд аст. Аз ин ҷиҳат кӯшиш мекунанд афродеро интихоб намоянд, ки дар баробари донистани улуми шаръӣ ва аҳкоми имомату намозу закот ва...сиёсати динии кишварро низ хуб донанду ҳам урфу одоти мардумро риоят кунанд.

Аз ин рӯ коршиносони масоили динӣ бо такяи омӯзаҳои шаръӣ мегӯянд: «имомхатибе, ки дар баробари риояи аҳкоми шариъат, урфу одоти қавмашро намепазирад, хатиби муваффақ шуда наметавонад. Чунин имомхатибон аз эҳтироми қавм маҳрум ва радди маъракаи эшон хоҳанд шуд».

Имом-хатиберо хуб мешиносам, ки беш аз ҳафт сол дар як масҷид, дар вақти намоз, пешдарои қавм буд. Мардуми маҳалла ҳама аз пушти ӯ иқтидо мекарданд. Ба ӯ бовар карда, масоили шаръии худро аз вай мепурсиданд. Никоҳгару азонгӯи гӯши навзодон ва ҷанозахони гузаштагони эшон буд. Дардошнои мардум ва роздону рознигаҳдори қавм ҳисоб мешуд. Ба қавле қавми маҳалла ӯро хуб шинохта, чун «гули сари сабад» парвариш мекарданд.

Ӯ тавонист дар як муддати кӯтоҳ шаклу шамоили масҷидро, бо ҳиммати қавм, тағйир диҳад. Бо гузашти рӯз, сарнавишти ӯ ба нӯҳ нафари дигар аз имомхатибони шаҳр, ки ҳамагӣ дар аввали сол ва дар як рӯз ҷои худро ба дигарон вогузор карданд, рост омад. Аммо имрӯз наздиктарин ҳамсояҳояш ӯро дар маърака ва дигар маросимҳояшон «биё»- гуфта даъват намекунанд. Собиқ имомхатиб ва «гули сари сабад»-и худро радди маърака кардаанд. Медонед чаро? Ман низ ба мисли шумо намедонистам, аммо маъракадорон гуфтанду баъзе аз мавзеъгириҳои собиқ хатибро дар минбар ва қавли эшонро бо ҳам гузоштам, натиҷааш чунин шуд.

Ин чизро шумо ва ҳар нафаре, ки дар рӯзи ҷумъа аз пушти ӯ ва ҳамтоҳояш намоз мехонад, қиёс карда, натиҷаашро барои худаш дуруст мушаххас карда метавонад. Хуб ба ёд дорам рӯзҳое, ки ӯ вазифаи имомхатибиро бар ӯҳда дошту борҳо таъкид мекард, ки набояд талабаҳои мактабхон дар рӯзи ҷумъа тарки дарс карда барои адои намози ҷумъа биоянд. Ин қавли эшон то ҷое мантиқӣ буд, чун  ба ҷои намози ҷумъа дар дигар вақт, яъне баъд аз дарс, намози пешинро хондан мумкин аст.

Аммо, маъракадоре мегӯяд, ки вақте лоиҳаи Қонуни ҶТ «Дар бораи масъулияти падару модар дар таълиму тарбия фарзанд» ба муҳокимаи умумӣ гузошта шуд, дар яке аз рӯзҳои ҷумъаи муборак, ки он бо айёми рухсатии талабаҳои мактабҳои ҳамагонӣ рост омада буд, ҳамин  имомхатиб ба ҷои дар минбар нишастану амри маъруфу наҳйи мункар кардан, дар назди дарвозаи масҷид бо чанд нафари дигар рост истода, бачаҳои мактабхонро ба масҷид даромадан намемонд.

Он рӯз писари ман низ дар қатори дигар бачаҳои маҳрумшуда аз намози ҷумъа буд. Вақте қонун ҳанӯз ба ҳукми қонун надаромадааст, ӯ ва дигар ҳар нафаре, ки бошад, ҳаққ надоранд, ки фарзандони моро аз масҷид пеш кунанд ва… Ин рафтори ӯ боис шуд, ки обрӯ ва мақомаш аз чашми аҳли маҳалла биуфтад. Маҳз  ба ин хотир мо дигар ӯро дар маросимҳои мотамӣ ва маъракаҳои хушу хурсандии худ даъват намекунем. Вақте ки вай мансабашро аз заруриёти динии мардуми худ, аз ҷумлаи тарбияи дурусти фарзандони маҳалла тибқи шариъати ислом, авлотар донист, Худои карим ба ӯ нишон дод ва шояд радди  маърака шуданаш низ беҳикмат набошад…

Ин танҳо имомхатибе нест, ки нисбат ба қавмаш чунин рафтор карда бошад, шояд ба ғайр аз вай, ба ин монанд бисёриҳо барои мансаб шуда, бо як ишора, чунин як сиёсати ғалатеро пеш гирифтаанд, ки на ба гуфтаи Худову Расул рост меояд ва на ба нағмаву усул, яъне ба қонунгузориҳои кишвар.

Вақти он расидааст, ки ҳукумати кишвар ба афроди саршиносе, ки ба унвони собиқ «атеист» шинохта мешаванду ҳамакнун барномаи сиёсати динии ҳукуматро ба қадре рӯи даст гирифтаанд, як бори дигар назар кунад, то вақт дер нашаваду мардум ҳама аз «муллоҳои ҳукуматӣ» рӯй нагардонад.

Ҳамчунин барои дуруст муайяну мушаххас кардани сиёсати нави динии кишвар, бигузор тамоми уламои саршиноси кишварамон, аз ҷумла домулло Ҳикматуллоҳ аз Тоҷикобод, домулло Муҳаммадӣ аз Қумсангир, эшони Аллома аз Турсунзода, Ҳоҷӣ Мирзо аз Қӯлоб ва даҳҳо каси дигаре, ки мардум ба онҳо эътимод ва эҳтиром доранд, аз манотиқи мухталифи кишвар ба пойтахт кӯчонида шаванду як ҳайати воқеан мустақил ташкил шаваду дар тасмимҳои динии сиёсати кишвар назари эшон ба инобат гирифта шавад. Ва…

Амруллоҳи Низом, «Рӯзгор»